سال طلايي سرمايهگذاران طلا
بازار طلا در بازه زماني بهمن سال گذشته تا بهمن سال جاري، يكي از متفاوتترين و كمسابقهترين دورههاي رشد قيمتي خود را پشت سر گذاشته است؛ دورهاي كه نهتنها دارندگان طلاي فيزيكي را با سودهاي قابل توجه مواجه كرد، بلكه صندوقهاي سرمايهگذاري مبتني بر طلا را نيز به صدر جدول بازدهي در ميان بازارهاي مختلف دارايي رساند.
بازار طلا در بازه زماني بهمن سال گذشته تا بهمن سال جاري، يكي از متفاوتترين و كمسابقهترين دورههاي رشد قيمتي خود را پشت سر گذاشته است؛ دورهاي كه نهتنها دارندگان طلاي فيزيكي را با سودهاي قابل توجه مواجه كرد، بلكه صندوقهاي سرمايهگذاري مبتني بر طلا را نيز به صدر جدول بازدهي در ميان بازارهاي مختلف دارايي رساند. اين روند صعودي در شرايطي رقم خورد كه بسياري از بازارهاي موازي با نوسانات شديد، افت اعتماد سرمايهگذاران و كاهش جريان نقدينگي مواجه بودند، اما طلا بار ديگر نقش تاريخي خود را به عنوان پناهگاه امن سرمايه بهخوبي ايفا كرد.
براساس گزارش صداي بورس، بررسي آمارهاي يكساله نشان ميدهد قيمت هر گرم طلاي ۱۸ عيار كه در بهمن سال گذشته در محدوده ۶ ميليون و ۵۰۰ هزار تومان قرار داشت، اكنون به حوالي ۱۹ ميليون و ۵۰۰ هزار تومان رسيده است. اين تغيير بهمعناي رشدي نزديك به سه برابر و معادل حدود ۲۰۰ درصد افزايش قيمت در مدتزمان تنها يك سال است؛ رقمي كه بهوضوح از يك دوره استثنايي در بازار طلا حكايت دارد. چنين بازدهياي در فضايي حاصل شده كه نااطمينانيهاي اقتصادي، نگرانيهاي تورمي و ترديد نسبت به چشمانداز ساير بازارها، سرمايهگذاران را به سمت داراييهاي امن سوق داده است. در همين بازه، بازار سكه نيز با رشد قابل توجهي همراه بوده است. سكه تمامعيار امامي كه در بهمن سال گذشته در محدوده ۷۳ ميليون تومان معامله ميشد، اكنون به سطوحي نزديك به ۱۹۵ ميليون تومان رسيده و افزايشي در حدود ۱۶۷ درصد را به ثبت رسانده است. با وجود اين رشد چشمگير، مقايسه بازدهي سكه و طلاي ۱۸ عيار نشان ميدهد كه طلاي خام عملكرد بهتري داشته و بيش از ۳۰ درصد بازدهي بالاتري را تجربه كرده است. اين اختلاف عملكرد، نگاه بخشي از سرمايهگذاران را از بازار سكه به سمت طلاي فيزيكي و ابزارهاي مبتني بر آن تغيير داده است. اما شايد مهمترين بخش اين تحولات، به عملكرد صندوقهاي سرمايهگذاري طلا بازگردد؛ ابزارهايي كه طي سالهاي اخير به يكي از اصليترين مسيرهاي سرمايهگذاري غيرمستقيم در بازار طلا تبديل شدهاند. دادههاي منتشرشده در وبسايت «تريدرز آرنا» نشان ميدهد بازدهي يكساله برخي از صندوقهاي طلا حتي از رشد طلاي ۱۸ عيار نيز فراتر رفته و در مواردي به بيش از ۲۴۳ درصد رسيده است. اين عدد بهمعناي آن است كه برخي صندوقها توانستهاند حدود ۴۳ درصد بالاتر از بازدهي طلاي فيزيكي عمل كنند؛ موضوعي كه نقش مديريت حرفهاي و ساختار مالي اين صندوقها را برجسته ميسازد. در صدر جدول بازدهي صندوقهاي طلا، صندوق «مثقال» با رشدي در حدود ۲۴۲ درصد قرار دارد. پس از آن، صندوق «عيار» با بيش از ۲۴۰ درصد بازدهي در جايگاه دوم ايستاده و صندوق «كهربا» نيز با عملكردي نزديك به ۲۳۷ درصد رتبه سوم را به خود اختصاص داده است. اين روند قوي تنها به چند صندوق محدود نبوده و ساير صندوقها نيز بازدهيهاي چشمگيري را ثبت كردهاند. به عنوان نمونه، صندوق «زروان» با حدود ۲۳۶ درصد، «ناب» با ۲۳۵ درصد و «نفيس» با نزديك به ۲۳۴ درصد رشد، همگي در سطوحي بالاتر از بازدهي طلاي فيزيكي قرار گرفتهاند. صندوقهاي «گوهر» و «درخشان» نيز هر يك با رشدي در حدود ۲۳۳ درصد، عملكردي قابل توجه داشتهاند. حتي صندوقهايي مانند «طلا» و «تابش» كه در ميان گزينههاي شناختهشده بازار قرار دارند، با ثبت بازدهي حدود ۲۳۲ درصدي، همچنان فاصله معناداري با بازدهي طلاي خام ايجاد كردهاند. نكته مهم آن است كه حتي كمبازدهترين صندوق طلاي بازار نيز در اين دوره زماني عملكردي بهتر از طلاي ۱۸ عيار داشته است. صندوق «آتش» با بازدهي سالانه بيش از ۲۱۳ درصد، در انتهاي جدول بازدهي قرار ميگيرد؛ اما همين رقم نيز نشان ميدهد كه سرمايهگذاري از مسير صندوقهاي طلا، در مجموع گزينهاي كاراتر از نگهداري مستقيم طلاي فيزيكي بوده است. اين برتري را ميتوان نتيجه عواملي همچون مديريت فعال پرتفوي، استفاده از ابزارهاي مشتقه، كاهش هزينههاي مبادلاتي و بهينهسازي تركيب داراييها دانست. در كنار بازدهي، بررسي حجم نقدينگي و خالص ارزش داراييها (NAV) نيز تصوير روشنتري از جايگاه صندوقهاي طلا در بازار سرمايه ارايه ميدهد. بر اساس اطلاعات منتشرشده در سامانه «فيپيران»، مجموع خالص ارزش دارايي صندوقهاي سرمايهگذاري طلا از مرز ۵۹۰ هزار ميليارد تومان (۵۹۰ همت) عبور كرده است؛ رقمي كه نشاندهنده اقبال گسترده سرمايهگذاران حقيقي و حقوقي به اين ابزار مالي و انتقال بخش قابل توجهي از نقدينگي به بازار سرمايه از مسير صندوقهاي كالايي است.
در ميان اين صندوقها، «عيار» با بيش از ۲۱۶ همت خالص ارزش دارايي، عنوان بزرگترين صندوق طلاي بازار را به خود اختصاص داده و فاصله محسوسي با ساير رقبا ايجاد كرده است. پس از آن، صندوق «طلا» با بيش از ۹۰ همت در رتبه دوم قرار دارد و صندوق «كهربا» با عبور از ۴۲ همت، سومين صندوق بزرگ اين گروه محسوب ميشود. صندوق «مثقال» نيز با حدود ۳۵ همت دارايي تحت مديريت، يكي از بازيگران اثرگذار بازار طلا بهشمار ميرود. در ادامه اين فهرست، صندوق «گنج» با حدود ۳۱ همت، «گوهر» با ۲۱ همت و «جواهر» با ۱۷ همت خالص ارزش دارايي، در زمره صندوقهاي بزرگ و نقدشونده بازار طلا قرار دارند. رشد همزمان NAV و بازدهي در اين صندوقها نشان ميدهد كه جريان ورود پول به آنها نهتنها مقطعي نبوده، بلكه بر پايه اعتماد سرمايهگذاران به عملكرد اين ابزارها شكل گرفته است. تركيب بازدهيهاي چشمگير يكساله با افزايش قابل توجه خالص ارزش داراييها، بيانگر آن است كه صندوقهاي طلا در سال گذشته صرفاً از رشد قيمت طلا منتفع نشدهاند، بلكه به مقصدي جدي براي جذب نقدينگي سرگردان نيز تبديل شدهاند. در شرايطي كه بخشي از سرمايهگذاران نسبت به بازار سهام رويكردي محتاطانه اتخاذ كردهاند، صندوقهاي طلا توانستهاند نقش يك پل مطمئن ميان بازار سرمايه و داراييهاي فيزيكي را ايفا كنند. در مجموع، آنچه از دادهها و عملكرد بازار طلا در يكسال گذشته برميآيد، تثبيت جايگاه طلا و بهويژه صندوقهاي مبتني بر آن به عنوان يكي از اصليترين گزينههاي سرمايهگذاري در فضاي پرريسك اقتصادي است. تداوم اين روند ميتواند در آينده نيز وزن صندوقهاي كالايي را در بازار سرمايه افزايش دهد و نقش آنها را در مديريت نقدينگي و تنوعبخشي به سبد دارايي سرمايهگذاران پررنگتر كند؛ مسيري كه در سال جاري با اعداد و شواهد، قدرت و كارايي خود را بهروشني نشان داده است.
