شيوع ويروسي كشنده به نام «نيپا» در هند و آماده باش كشورهاي آسيايي

شيوع ويروس كشنده «نيپا» در هند با توجه به ميزان مرگ و مير آن در انسان كه مي‌تواند بين ۴۰ تا ۷۵ درصد باشد، بسياري از كشورهاي آسيايي را در حالت آماده‌باش قرار داده است. پس از مرگ حداقل دو نفر بر اثر ويروس نيپا در ايالت «بنگال غربي» هند در اين ماه، چندين كشور از جمله تايلند، مالزي و سنگاپور اقدامات غربالگري و انجام آزمايشات مرتبط را معرفي كرده‌اند.

    «نيپا» چيست؟

شيوع اين بيماري هر از گاهي در آسيا رخ مي‌دهد و اولين شيوع آن در سال ۱۹۹۸ در مالزي گزارش شد. سه راه اصلي براي انتقال آن وجود دارد.

اولين مورد از طريق قرار گرفتن در معرض خفاش‌ها و به ويژه از طريق تماس با بزاق، ادرار يا مدفوع خفاش آلوده است. موارد ابتلا همچنين مي‌توانند از طريق تماس با ساير حيوانات آلوده مانند خوك‌ها در شيوع اوليه در مالزي رخ دهند.

دومين راه انتقال از طريق غذاهاي آلوده به ويژه محصولات نخل خرماست. اين به معناي مصرف شيره يا عصاره خرماست كه با مايعات بدن خفاش‌هاي آلوده تركيب شده است.

سومين مورد، انتقال انسان به انسان است. انتقال نيپا بين انسان‌ها از طريق تماس نزديك مانند مراقبت از فرد بيمار گزارش شده است. به عنوان مثال اين مي‌تواند به معناي آلوده شدن به ترشحات بدن فرد آلوده به ويروس در خانه‌ها يا بيمارستان‌ها باشد. تصور مي‌شود كه اين روش كمتر از ساير مسيرهاي انتقال رايج است.

    علايم چيست؟

به گزارش نشريه تخصصي «مديكال اكسپرس»، ابتلاها به ويروس نيپا به سرعت اتفاق مي‌افتند و زمان ابتلا تا بروز علايم معمولا از چهار روز تا سه هفته است. اين يك بيماري وحشتناك است. حدود نيمي از افرادي كه به عفونت شديد ويروس نيپا مبتلا مي‌شوند، بر اثر آن مي‌ميرند. علايم مي‌توانند از نظر شدت متفاوت باشند. اين ويروس مي‌تواند باعث ذات‌الريه شود، همان‌طور كه كوويد مي‌تواند. پزشكان مي‌گويند: با اين حال عارضه‌اي كه بيشتر از همه نگران آن هستيم، علايم عصبي است. نيپا مي‌تواند باعث آنسفاليت شود كه التهاب مغز است. اين اثرات بر مغز، دليل بالا بودن ميزان مرگ و مير است. علايم ممكن است شامل تب، تشنج، مشكل در تنفس، بيهوشي، سردرد شديد، عدم توانايي در حركت دادن يك عضو و حتي تغييرات شخصيتي مانند رفتار عجيب و غريب ناگهاني يا روان پريشي باشد. به علاوه در شرايط نادرتر، برخي بيماراني كه از مرحله حاد عفونت نيپا جان سالم به در مي‌برند، مي‌توانند سال‌ها بعد، حتي بيش از يك دهه بعد دچار عود آنسفاليت شوند.

   آيا درمان يا واكسني وجود دارد؟

هنوز نه، اما در استراليا ابداع يك شيوه درماني موسوم به m۱۰۲.۴ در دست بررسي است. يك آزمايش فاز اول از اين درمان در سال ۲۰۲۰ منتشر شد كه در آن محققان آن را در افراد سالم آزمايش كردند تا ببينند چگونه عمل مي‌كند و آيا عوارض جانبي دارد يا خير. اين آزمايش نشان داد كه يك دز از اين درمان به خوبي توسط بيماران تحمل مي‌شود. بنابراين هنوز راه زيادي تا رسيدن به هدف واقعي براي كمك به افراد آلوده به ويروس نيپا وجود دارد، اما اميد نيز وجود دارد. در حال حاضر هيچ واكسني براي ويروس نيپا وجود ندارد. به شكل تئوريك، m۱۰۲.۴ مي‌تواند پيشگيرانه باشد، اما براي گفتن اين موضوع خيلي زود است و در حال حاضر به عنوان يك درمان در حال آزمايش است.

    چقدر بايد نگران باشيم؟

شيوع نيپا در هند نگران‌كننده است، زيرا در حال حاضر هيچ پيشگيري و درماني در دسترس نيست و يك بيماري شديد است. اگرچه اين يك بيماري مهم است اما احتمالا به اندازه كوويد يك مساله بهداشت عمومي نخواهد بود. به اين دليل كه به‌طور موثر از فردي به فرد ديگر منتقل نمي‌شود و راه اصلي انتقال آن از طريق غذا و حيوانات آلوده است. از اين رو براي افرادي كه در خارج از مناطقي زندگي مي‌كنند كه در حال حاضر موارد ابتلا گزارش شده، خطر كم است. حتي در مناطق آسيب‌ديده، تعداد موارد در اين مرحله كم است، اما مقامات بهداشت عمومي در حال انجام اقدامات كنترلي مناسب هستند. اگر پس از سفر به مناطقي كه موارد ابتلا گزارش شده است، حال شما بد شد، بايد به پزشك خود اطلاع دهيد كه به كجا و چه زماني سفر كرده‌ايد. با اين حال، در كل، همه‌چيز بايد در چارچوب خود قرار گيرد. ما هميشه در مورد ويروس‌ها و حوادث جديد مي‌شنويم. نيپا براي كشورهاي آسيب‌ديده مهم است، اما در خارج از آن كشورها فقط چيزي است كه ما از نزديك آن را زيرنظر داريم و نسبت به آن هوشيار هستيم. مقامات اندونزي نيز روز پنجشنبه نظارت سختگيرانه‌تري را براي مسافراني كه از خارج از كشور وارد مي‌شوند در فرودگاه بين‌المللي «آي گوستي نگورا راي» در بالي كه محبوب‌ترين مقصد خارجي براي مسافران استراليايي است، اجرا كردند.

سازمان جهاني بهداشت (WHO) نيز روز جمعه اعلام كرد: دو مورد تاييد شده از ويروس نيپا در ايالت بنگال غربي هند گزارش شده اما خطر آن را در سطح ملي، منطقه‌اي و جهاني پايين ارزيابي كرد. هند روز دوشنبه هفته گذشته اين دو مورد را به سازمان جهاني بهداشت اطلاع داد كه تنها موارد تاييد شده ابتلا تا به امروز هستند.