رشد بورس كمتر از جهش تورم
بازار سرمايه در هفتههاي ابتدايي زمستان ۱۴۰۴ در حالي يكي از بهترين دورههاي خود را تجربه ميكند كه بسياري از تحليلگران اين رشد را نه ناشي از هيجان، بلكه برآمده از تورم ساختاري اقتصاد ايران ميدانند.
بازار سرمايه در هفتههاي ابتدايي زمستان ۱۴۰۴ در حالي يكي از بهترين دورههاي خود را تجربه ميكند كه بسياري از تحليلگران اين رشد را نه ناشي از هيجان، بلكه برآمده از تورم ساختاري اقتصاد ايران ميدانند. تورمي كه طي ماههاي اخير شدت گرفته، نهتنها قيمت داراييها را بالا برده، بلكه ارزش اسمي شركتها و انتظارات تورمي سرمايهگذاران را نيز افزايش داده است. در چنين فضايي، ادامه روند صعودي بورس كاملا طبيعي است و حتي برخي برآوردها نشان ميدهد كه شاخص كل ميتواند تا محدودههاي ۸ ميليون واحدي نيز پيشروي كند؛ مسيري كه نه حباب است و نه رفتار هيجاني، بلكه بازتاب مستقيم تورم و رشد نرخ ارز است.
عليرضا سادات معتقد است كه بورس در يك دوره تورمي جديد قرار گرفته كه در آن افزايش نرخ دلار، انتظارات تورمي و اصلاحات ارزي، موتور اصلي رشد بازار شدهاند. حمايتهاي اخير دولت، گزارشهاي مثبت شركتها و رشد ارزش اسمي داراييها باعث شده جريان پول با قدرت بيشتري به سمت سهام حركت كند. در چنين فضايي، رشد شاخص كل نه حباب است و نه هيجان، بلكه واكنشي طبيعي به شرايط اقتصادي كشور است و ميتواند بازار را در ماههاي آينده به سمت اهداف بالاتر هدايت كند
عليرضا سادات، كارشناس بازار سرمايه در گفتوگو با خبرنگار بازار گفت: بازار در حالي زمستان را سپري ميكند كه فضاي سياسي و ريسكهاي ژئوپليتيك كاهش نيافته است. از طرف ديگر انتظارات تورمي بالا، بستري فراهم كرده كه سرمايهگذاران با اطمينان بيشتري به سمت بازار سهام حركت كنند. زمستان امسال براي بورس تنها يك فصل نيست بلكه فرصتي است براي بازسازي اعتماد و بازگشت بازار به مسير منطقي پس از ماهها بيثباتي. اكنون بازار در حال جمعبندي دستاوردهاي اين دوره است و چشمانداز پيشرو را روشنتر از گذشته ميبيند.
وي افزود: در اين ميان، دو رويداد مهم نيز به تقويت روند صعودي كمك كرده است. نخست، حمايت مكرر وزير اقتصاد از تامين مالي از طريق بورس بود. اگرچه بازار بيش از نمايش، به عمل نياز دارد، اما همين تغيير لحن نيز اثر رواني مثبتي بر سهامداران گذاشته است. دوم، تحولات نرخ ارز در نيما و تالار دوم است كه رشد نرخها بهطور مستقيم ارزش دارايي شركتها را افزايش داده و انتظارات تورمي را تقويت كرده است. اين رشد نرخ ارز، موتور اصلي حركت بازار بوده و همچنان نقش تعيينكنندهاي در ادامه مسير دارد.
وي تصريح كرد: تركيب چند عامل كليدي از جمله رشد نرخ دلار، چشمانداز ادامه تورم، بهبود فروش شركتها و تغيير تدريجي نگاه دولت باعث شده بازار در يك مسير مثبت قرار گيرد. اما مهمتر از همه، تورم مزمن اقتصاد ايران است كه ارزش اسمي داراييها را بالا ميبرد و بازار سهام را به عنوان يكي از معدود پناهگاههاي حفظ ارزش معرفي ميكند. در چنين شرايطي، رشد شاخص كل نهتنها طبيعي است، بلكه با منطق اقتصادي نيز سازگار است.
سادات تصريح كرد: بازار در آستانه چند رويداد مهم قرار دارد، تصويب لايحه بودجه، گزارشهاي ماهانه شركتها و ادامه تحولات نرخ ارز. اين رويدادها ميتوانند نقش سوخت كمكي را براي بازار ايفا كنند و حتي اگر رشد سريع رخ ندهد، حداقل به تثبيت قيمتها كمك خواهند كرد. گزارشهاي ۹ ماهانه بهويژه در شركتهاي صادراتمحور، ميتواند اثر تورم و رشد ارز را در سودآوري نشان بدهد و مسير صعودي بازار را تقويت كند.
تغيير پارادايم در سياست ارزي نقطه عطفي براي بازار بوده است. سالها نرخ ارز دستوري پاشنهآشيل بازار بود، اما اكنون با آزادسازي تدريجي و رشد نرخ تالار دوم، اين متغير به نقطه قوت بورس تبديل شده است. رشد دلار در حالي رخ ميدهد كه اين نرخ در نيمه نخست سال نيما و تقريبا ثابت بود. اين تغيير رفتار دولت در مديريت ارز، پيام روشني براي بازار دارد اينكه دوران سركوب ارزي به پايان رسيده و تورم واقعيتر در قيمتها منعكس ميشود.
خبري از هيجان در بورس نيست
در چنين فضايي، ناظران بيروني رشد بازار را هيجاني نميدانند، واقعيت اين است كه بازار سهام در حال تعديل خود با سطح جديد تورم و نرخ ارز است. وقتي تورم ساختاري در اقتصاد وجود دارد، رشد شاخص كل تا محدودههاي ۷ يا ۸ ميليون واحدي نهتنها عجيب نيست، بلكه كاملا قابل انتظار است. اين رشد، بازتاب ارزش اسمي داراييهاست، نه حباب.
بازار سرمايه يكي از قدرتمندترين دورههاي صعودي خود را تجربه ميكند كه برخلاف تصور برخي، نه ناشي از هيجان بلكه نتيجه مستقيم تورم ساختاري، افزايش نرخ ارز و تغيير رويكرد دولت در سياستهاي ارزي است. تحليلگران معتقدند در چنين شرايطي، رشد شاخص كل تا محدودههاي ۷ تا ۸ ميليون واحدي كاملا منطقي و قابل انتظار است. ورود نقدينگي جديد، بهبود سودآوري شركتهاي صادراتمحور و حمايتهاي رواني دولت نيز اين روند را تقويت كرده و بازار را به يكي از مهمترين پناهگاههاي حفظ ارزش داراييها تبديل كرده است
البته بازار بدون ريسك نيست. چون حذف حجم مبنا، رفتار صندوقهاي تثبيت و توسعه و احتمال اصلاح سريع در نمادهاي كوچك از جمله چالشهايي است كه بايد مديريت شود. اما اين ريسكها در برابر نيروي محركه اصلي بازار يعني تورم وزن كمتري دارند. تا زماني كه تورم مهار نشود، بازار سهام همچنان يكي از مهمترين مسيرهاي حفظ ارزش داراييها باقي خواهد ماند.
بنابراين ميتوان گفت بازار سرمايه در دي ۱۴۰۴ در نقطهاي ايستاده كه ميتوان آن را «آغاز يك دوره تورمي جديد» ناميد. تركيب آرامش سياسي، اصلاحات ارزي، تغيير نگاه دولت و تورم ساختاري، زمينهاي فراهم كرده كه بازار بتواند مسير صعودي خود را ادامه دهد. اگر سياستگذاران اين مسير را با تصميمات عقلاني همراه كنند، بورس ميتواند در ماههاي آينده به يكي از مهمترين موتورهاي رشد اقتصادي تبديل شود. اما حتي اگر اين همراهي رخ ندهد، تورم بهتنهايي ميتواند شاخص كل را به سمت تارگتهاي ۸ ميليون واحدي هدايت كند؛ مسيري كه نه هيجان است و نه حباب، بلكه واقعيت اقتصاد ايران.
در مجموعِ آنچه در هفتههاي اخير در بازار سرمايه ديده ميشود، يك پيام روشن و غيرقابلانكار وجود دارد؛ جريان پول با قدرت بيشتري به سمت بازار سهام در حال حركت است. تورم ساختاري، رشد نرخ ارز، تغيير رويكرد دولت در سياستهاي ارزي و افزايش انتظارات تورمي، همگي باعث شدهاند سرمايهگذاران بازار سهام را مطمئنترين پناهگاه براي حفظ ارزش داراييهاي خود بدانند.
اين ورود نقدينگي نه يك موج هيجاني، بلكه واكنشي منطقي به شرايط اقتصادي كشور است كه خود را در رشد شاخصها، افزايش حجم معاملات و تقويت تقاضا در صنايع بزرگ و صادراتمحور نشان ميدهد. حتي ريسكهاي موجود از حذف حجم مبنا تا رفتار صندوقها نتوانسته مانع اين حركت شود، زيرا نيروي محركه اصلي بازار يعني تورم همچنان فعال است و ميتواند سرمايهها را به سمت بازار سرمايه جذب كند.
