از لبههاي هوش مصنوعي تا برگردان فيبرنوري
هوش مصنوعي در ايران، ميان ظرفيتهاي علمي بالا و چالشهاي جدي در كاربرديسازي، در نقطهاي تعيينكننده قرار دارد؛ جايي كه موازيكاري نهادي و پراكندگي منابع مالي، سرعت حركت اين فناوري را كند كرده است.
هوش مصنوعي در ايران، ميان ظرفيتهاي علمي بالا و چالشهاي جدي در كاربرديسازي، در نقطهاي تعيينكننده قرار دارد؛ جايي كه موازيكاري نهادي و پراكندگي منابع مالي، سرعت حركت اين فناوري را كند كرده است. در نشستي خبري، فعالان صنعت فاوا و مخابرات از فاصله ايران با تجاريسازي هوش مصنوعي، نقش تحريمها در تقويت توليد داخلي و امكان تبديلشدن كشور به صادركننده مدلها و الگوريتمها سخن گفتند. همزمان، پروژه برگردان فيبرنوري، توسعه اقتصاد ديجيتال و افزايش سهم صادرات ICT به عنوان محورهايي مطرح شد كه قرار است آينده صنعت مخابرات و فناوري اطلاعات را تحتتأثير قرار دهد. داوود اديب، رييس كانون هماهنگي فاوا و رييس انجمن شركتهاي فناور هوش مصنوعي ايران در نشست خبري بيستوششمين نمايشگاه ايران تلكام ۱۴۰۴، با شعار «مخابرات و هوش مصنوعي؛ جايي كه سيگنالها هوشمند ميشوند» گفت: رويكرد نمايشگاه امسال بر لبههاي هوش مصنوعي متمركز شده است. ايران در دو سال گذشته در ميان ۱۹۳ كشور جهان، در حوزه كاربرديسازي هوش مصنوعي رتبهاي بين ۹۰ تا ۱۰۰ داشته كه يكي از دلايل اصلي آن موازيكاري ميان دستگاهها و متمركز نشدن منابع مالي بوده است. داوود اديب، توضيح داد: با وجود اين چالشها، تحريمها باعث رشد شركتهاي فناور و افزايش توليد داخلي شده است. در حوزه دانشي هوش مصنوعي، ايران رتبهاي زير ۲۰ در جهان دارد. در نمايشگاه تلكام ۱۴۰۴، ۲۰ پنل تخصصي در لبههاي فناوري برگزار ميشود و تعداد زيادي محصول در حوزه هوش مصنوعي ارايه خواهد شد، بهطوري كه حدود ۸۰ درصد محصولات نمايشگاه به اين حوزه اختصاص دارد. رييس كانون هماهنگي فاوا، با اشاره به چالشهاي توسعه هوش مصنوعي در كشور گفت: موازيكاري ميان چند دستگاه اجرايي و متمركز نشدن منابع مالي در يك ساختار مشخص، از دلايل اصلي عقبماندگي ايران در حوزه كاربرديسازي هوش مصنوعي بوده است. او درباره حضور نداشتن معاونت علمي در اين نمايشگاه گفت: معاونت علمي در شوراي سياستگذاري نمايشگاه حضور دارد و صندوق نوآوري بهصورت پاويون در تلكام حاضر است؛ اين صندوق در نمايشگاه تسهيلات ارايه ميدهد. هرچند موازيكاري چالشهايي به همراه داشته، اما آن را به فال نيك ميگيريم و اميدواريم در نهايت با همافزايي دستگاهها، به جايگاه بالاتري در حوزه هوش مصنوعي برسيم. اديب تاكيد كرد: ايران در حوزه مدلسازي و الگوريتمهاي هوش مصنوعي ظرفيت سرآمد شدن در جهان را دارد و ميتواند به صادركننده اين فناوري تبديل شود؛ ظرفيتي كه تلكام ۱۴۰۴ ميتواند بستري براي نمايش و تقويت آن باشد. صديف بيكزاده، مديرعامل شركت سهامي نمايشگاههاي بينالمللي جمهوري اسلامي ايران، در اين نشست با اشاره به سابقه طولاني نمايشگاه ايران تلكام، گفت: قدمت اين نمايشگاه نشاندهنده اهميت و جايگاه آن در صنعت مخابرات و فناوري اطلاعات كشور است. به گفته او، در برنامههاي كلان اقتصادي كشور، براي دستيابي به رشد اقتصادي ۸ درصدي، نيازمند رشد ۲۳ درصدي صادرات هستيم و اين هدف بدون توجه جدي به اقتصاد ديجيتال محقق نخواهد شد. بيكزاده با تاكيد بر اهميت افزايش سهم اقتصاد ديجيتال ادامه داد: سهم فعلي اقتصاد ديجيتال از اقتصاد كشور حدود ۷ درصد است و بايد اين عدد به ۱۵ درصد برسد. توسعه اقتصاد ديجيتال بايد مبتنيبر فناوريهاي ديجيتال باشد و براي رسيدن به اين هدف، هم به زيرساخت سختافزاري و هم نرمافزاري نياز داريم. يكي از بهترين بسترها و سكوها براي تحقق اين موضوع، نمايشگاهها هستند كه ميتوانند زمينه تعامل، توسعه و همافزايي را فراهم كنند.
تمركز بر توليد و صادرات در تلكام
مديرعامل شركت سهامي نمايشگاهها با بيان اينكه نمايشگاه تنها محل عرضه كالا و خدمات نيست، توضيح داد: نمايشگاه بستري است كه در آن از سياستگذار تا كسبوكارها و فعالان اقتصادي ميتوانند اهداف خود را دنبال كنند. در ايران تلكام، وركشاپهاي تخصصي، فضاي B2B و مذاكرات تجاري پيشبيني شده و به دليل ماهيت بينالمللي نمايشگاه، امكان مقايسه توان داخلي با فناوريهاي روز دنيا نيز فراهم است. او صادرات حوزه ICT را يكي از برنامههاي كليدي تلكام ۱۴۰۴ دانست و گفت: حمايت از بنگاههاي اقتصادي، توجه همزمان به بازار داخلي و بازار جهاني و بهروزرساني مستمر فناوريها از محورهاي اصلي اين نمايشگاه است. كشورها و بنگاههايي كه نتوانند خود را با تحولات فناوري همگام كنند، محكوم به شكست هستند. بيكزاده همچنين اعلام كرد: از سال گذشته شركت سهامي نمايشگاهها از نقش صرفا مجري خارج شده و به سمت سياستگذاري در برگزاري نمايشگاهها حركت كرده است. در ادامه اين نشست، داوود زارعيان، معاون ارتباطات شركت مخابرات ايران، با اشاره به برنامهها و رويكردهاي جديد اين شركت در سال ۱۴۰۴ گفت: شركت مخابرات ايران با رويكرد و برنامه جديدي وارد سال ۱۴۰۴ شده كه مهمترين آن پروژه «برگردان فيبرنوري» است. حضور مخابرات در نمايشگاه تلكام امسال با هدف معرفي اين پروژه، بهويژه در ارتباط با اقتصاد ديجيتال و صنعت مخابرات انجام ميشود.
۲۷ ميليون مودم براي فيبر نوري ميخواهيم
زارعيان با تاكيد بر جايگاه مخابرات ايران توضيح داد: شركت مخابرات بزرگترين اپراتور كشور و حتي منطقه محسوب ميشود و در نمايشگاه تلكام ۱۴۰۴ سالن ۷ را در اختيار خواهد داشت. سرويسهاي جديد پروژه برگردان فيبرنوري نيز در اين نمايشگاه معرفي ميشوند. معاون ارتباطات شركت مخابرات ايران ادامه داد: مخابرات در سال جاري به تمامي توليدكنندگان داخلي اعلام كرده هر آنچه در داخل كشور در حوزه تجهيزات مخابراتي توليد شود، خريداري خواهد شد. اميدواريم توليدكنندگان در نمايشگاه امسال محصولات مناسبي ارايه دهند. به گفته او، در حوزه تجاريسازي، قراردادهاي متعددي منعقد شده و در حوزه بازي كه پروژه سال گذشته مخابرات بود، نيز فعاليتهايي صورت گرفته است و به مرحله تجاريسازي رسيد. زارعيان با اشاره به ابعاد پروژه برگردان فيبرنوري گفت: در اين پروژه بايد ۲۷ ميليون خط تلفن روي فيبرنوري برگردان شود، به اين معنا كه به ۲۷ ميليون مودم نياز داريم. اگرچه ۷۵ درصد تجهيزات فعلي از داخل كشور تامين ميشود، اما در برخي حوزهها كمبود تجهيزات وجود دارد و نيازمند افزايش ظرفيت توليد داخلي هستيم. او همچنين به كمبود پيمانكاران فعال در سيمكشي داخل منازل اشاره كرد و گفت: براي اجراي اين پروژه نيازمند افزايش تعداد پيمانكاران هستيم، زيرا در اين بخش با كمبود مواجهايم. در بخش ديگري از نشست، فرامرز رستگار، دبير و نايبرييس هياتمديره سنديكاي صنعت مخابرات ايران، با تاكيد بر نقش نمايشگاه تلكام در تبيين درست شبكه ملي اطلاعات گفت: تعريف صحيح شبكه ملي اطلاعات و ترويج قابليتهاي آن در سطح جامعه، در اين نمايشگاه ديده خواهد شد. شبكه ملي اطلاعات بايد به عنوان يك فرصت در دريافت خدمات فاوا معرفي شود، در حالي كه تاكنون در ذهن بخشي از مردم با ترس و نگراني همراه بوده است. رستگار اشاره كرد: در نمايشگاه تلكام تلاش ميكنيم چهار لايه شبكه ملي اطلاعات را بهصورت شفاف نمايش دهيم؛ لايه زيرساخت ارتباطي، لايه فناوري اطلاعات شامل داده، لايه خدمات پايه و ارايه سرويس و در نهايت لايه خدمات كاربردي كه روي سكوها شكل ميگيرد و ميتواند تحول جدي در اقتصاد ديجيتال ايجاد كند. او پروژه برگردان فيبرنوري را پروژهاي بسيار بزرگ توصيف كرد و گفت: شركت مخابرات ايران تنها يك اپراتور نيست، بلكه زيرساخت ساير اپراتورها نيز محسوب ميشود. رستگار با اشاره به محدوديتهاي مالي افزود: امروز هيچ كارفرمايي بودجه كافي ندارد و دستگاههاي عمومي نيز با كمبود منابع مالي مواجهاند. در اين شرايط، تنها بخش خصوصي است كه هم پول دارد و هم دانش. دبير سنديكاي صنعت مخابرات ايران تاكيد كرد: ظرفيت توليد داخل كاهش نيافته و حتي افزايش يافته است، اما به دليل پروژههايي كه به نتيجه نرسيدهاند، برخي توليدكنندگان دست نگه داشتهاند تا با پيشرفت و نهايي شدن اين پروژهها، مسير رشد دوباره هموار شود. اين دوره از نمايشگاه از تاريخ ۲ تا ۵ بهمن ۱۴۰۴ در محل دايمي نمايشگاههاي بينالمللي تهران برگزار ميشود.
