پزشکانی که پول پارو میکنند
غذا و دارو
بررسیها نشان میدهد در شرایطی که درآمد یک کارمند یا کارگر ایرانی یک پنجم درآمد همتای غربیاش هم نیست، پزشکان متخصص ایرانی چندین برابر همتایان خودشان درکشورهای غربی درآمد دارند. به گزارش مهر در چند ماه گذشته گزارشها و مصاحبههایی منتشر شد که درآمد پزشکان متخصص ایرانی را با همکارانشان در ایالات متحده و اروپا مقایسه کرده بود. دکترمسعود پزشکیان، وزیر اسبق بهداشت و عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس از درآمد ۷برابری متخصصان ایرانی در مقایسه با پزشکان امریکایی (نسبت به درآمد سرانه) سخن گفته و دکتر حسن طریقتمنفرد که او هم سابقه وزارت بهداشت را دارد، عنوان کرده که درآمد یک ساعت کار در بخش خصوصی ایران برابر با ۲۰۰ساعت کار پزشکان فوقتخصصی آلمان است. اما این اظهارات با واکنش شدید دکتر سیدحسن هاشمی، وزیر بهداشت دولت یازدهم مواجه شد. وی این قبیل افراد را متهم به بیسوادی، منفیگرایی فرهنگی، کم اطلاعی و نگرانی از منافع خود کرده و جامعه پزشکی را به پاسخ دادن تشویق کرد. در همین ارتباط دکتر علیرضا زالی، رییس کل سازمان نظام پزشکی ایران گفته است که «درآمد بالای پزشکی سرابی بیش نیست»!
مقایسه درآمد پزشکان متخصص
در امریکا و اروپا
براساس گزارش اداره کار ایالات متحده که در ۲۵مارس ۲۰۱۵ (۵ فروردین ۱۳۹۴) منتشر شد متوسط درآمد سالانه یک جراح در ایالات متحده ۲۴۰هزار و ۴۰۰دلار است که معادل حدود ۶۵میلیون تومان درآمد ماهانه میشود. در همین گزارش درآمد سالانه یک متخصص داخلی ۱۹۰هزار و ۵۳۰ دلار گزارش شده که معادل حدود ۵۱ میلیون تومان ماهانه میشود. درآمد متوسط سالانه برای پرستاران امریکایی ۶۹ هزار و ۷۹۰دلار در سال است که معادل حدود ۱۹میلیون تومان درآمد ماهانه برای این گروه است. حقوق متوسط برای تمامی مشاغل در ایالات متحده ۴۷هزار و ۲۳۰دلار در سال است که معادل درآمد ماهانه حدود ۱۳میلیون تومان میشود. بالاترین درآمد در ایالات متحده متعلق به مدیران ارشد، پزشکان و روانپزشکان و کارمندان شاغل در شرکتهای نفتی بوده است. براساس گزارش اداره سلامت عمومی بریتانیا در اکتبر ۲۰۱۴ (مهر ماه ۱۳۹۳) درآمد متوسط پزشکان در انگلستان در ۱۲ماه قبل از گزارش حدود ۷۴۰۰۰پوند در سال بوده که معادل ماهانه ۳۰میلیون تومان است. درآمد سالانه پرستاران و گروه مامایی در انگلستان سالانه حدود ۳۱۰۰۰پوند در سال ۲۰۱۴ بوده که معادل ماهانه ۵ میلیون و ۱۲۰هزارمیلیون تومان میشود. در همین حال
میانگین درآمد سالانه تمامی مشاغل در بریتانیا حدود ۲۷۰۰۰پوند معادل ۱۱میلیون تومان است.
براساس گزارش اداره فدرال کار آلمان و اتحادیه ماربورگ پزشکان آلمان، درآمد متخصصان رشتههای مختلف پزشکی براساس سابقه خدمتی و محل خدمت (بیمارستان دانشگاهی یا خصوصی) بین ۵۳۰۰یورو (متخصصان بین ۱ تا ۳سال سابقه) تا ۶۸۰۰یورو (متخصص با سابقه ۱۳سال کار) است. این میزان معادل ماهانه حداقل ۵ میلیون ۱۸۰هزار تومان تا حداکثر ۲۴میلیون تومان میشود. اگر این متخصصان به عنوان رییس گروه پزشکان متخصص انتخاب شوند حقوق آنها ماهانه بین ۶۶۰۰ یورو (با سابقه ۱ تا ۳ساله در بیمارستانهای خصوصی) تا حداکثر ۹۲۰۰یورو (با سابقه بیش از ۱۳سال کار در بیمارستانهای دانشگاهی) است که معادل حداقل ۲۳میلیون تومان تا حداکثر ۳۲میلیون تومان در ماه است. در نهایت اگر متخصصی بتواند به رتبه ریاست کل یک بخش درمانی با درجه پروفسوری برسد در این صورت بهطور متوسط حدود ۸۰میلیون تومان درآمد ماهانه کسب میکند. درآمد متوسط ماهانه یک پرستار حدود ۲۳۰۰یورو است که معادل ۸میلیون تومان درآمد ماهانه ماست. براساس آخرین گزارش فدراسیون پزشکان اروپا در سال ۲۰۱۴ حداکثر درآمد پزشکان شاغل در بیمارستانهای فرانسه بین ۴۵۰۰ تا ۷۹۰۰یورو (۱۲ تا ۲۵میلیون تومان) در ایتالیا بین ۴۵۰۰ تا
۱۲۰۰۰ (۱۲تا ۴۲میلیون تومان) در دانمارک بین ۸۳۰۰ تا ۱۳۳۰۰(۲۹ تا ۴۶میلیون) و در اسپانیا بین ۲۴۰۰ تا ۴۳۰۰یورو (۵/۸ تا ۱۵میلیون تومان) است. همچنین متوسط درآمد سالانه دستیاران پزشکی در امریکا ۵۵۳۰۰ دلار (حدود ۱۵میلیون تومان ماهانه) است. درآلمان متوسط درآمد دستیاران رشته پزشکی براساس سال تحصیلی وی بین ۴۰ تا ۵۴ هزار یورو در سال است که معادل ماهانه ۵ میلیون و ۱۱۰هزار تا ۵ میلیون و ۱۵۰هزار تومان میشود.
درآمد پزشکان متخصص ایرانی
متاسفانه برخلاف کشورهای اروپایی و امریکا هیچ آمار رسمی از درآمد متوسط همچنین حداقل و حداکثر درآمد پزشکان متخصص در کشورمان از مراجع رسمی نظیر وزارت بهداشت، سازمان نظام پزشکی، وزارت کار یا اداره آمار وجود ندارد.
ارقام متفاوتی از سوی دستاندرکاران و صاحب نظران در خصوص کارانه پزشکان متخصص در بیمارستانهای مختلف گزارش شده است. در نامهیی که ۶ نفر از نمایندگان اقتصاددان مجلس به رییسجمهوری درخصوص تعرفه پزشکان منتشر شد، این نمایندگان ضمن اعتراض به تبعیض درآمد پزشکان با سایر اقشار کادر درمانی ذکر شده است: «دریافتی معاون درمان وزیر محترم بهداشت که متخصص قلب است از بیمارستان امام حسین(ع) در تابستان ۱۳۹۱ ماهانه بین ۶۱ تا ۸۳ میلیون تومان بوده است. همچنین در خبری که یکی از خبرگزاریها در فروردین ۱۳۹۴ گزارش کرد، حسن غفوریفرد، وزیر و نماینده سابق مجلس اذعان کرده که «مدیر یکی از بیمارستانها خودش به من گفت که من فقط ۴۵میلیون تومان کارانه میگیرم». دکتر ایرج خسرونیا، رییس جامعه پزشکان متخصص داخلی ایران نیز بیشترین کارانهها را مربوط به جراحان قلب و مغز و اعصاب دانست که میتواند ماهانه تا ۷۰میلیون تومان هم برسد. در مقابل این رقمها، معاون درمان وزارت بهداشت در خرداد ماه ۱۳۹۳ اعلام کرد که استادان دانشگاه که مطب ندارند و تمام وقت در بخش دولتی کار میکنند، کارانه زیر ۱۰میلیون تومان میگیرند و علی جعفریان، رییس دانشگاه علوم پزشکی
تهران متوسط رقم کارانه هیات علمی دانشگاه را ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان دانست. در سال ۱۳۹۲ حسن طریقتمنفرد، وزیر سابق بهداشت اعلام کرد که درآمد کارکرد پزشکان در بخش دولتی برای ۱۵۰ساعت کار ماهانه ۳۴میلیون تومان است.
دکتر ایرج خسرونیا، رییس جامعه پزشکان متخصص داخلی کشور و عضو هیات عالی سازمان نظام پزشکی نیز در مصاحبهیی بیشترین درآمد را متعلق به جراحان مغز و اعصاب دانست که بین ۲۰۰ تا ۳۰۰میلیون تومان در ماه است. ایرج ندیمی، نماینده مجلس نیز به وجود دست کم ۳۰۰پزشک با درآمد ماهانه یک میلیارد تومان اشاره کرد. دکتر علیاصغر پیوندی، رییس هیاتمدیره نظام پزشکی تهران نیز با تایید وجود پزشکان متخصص با درآمدهای چند صد میلیونی اظهارکرد که نمیتوان درصدی را برای این تعداد پزشکان تعیین کرد. در تحقیقی که توسط یک گروه در صدا و سیما انجام شده بود، گزارشی از ۲هزار پزشک با درآمد بالای ۵۰۰ میلیون تومان در ماه ارایه شد. در عین حال با آشفتگی اطلاعات موجود بهطور قطعی نمیتوان گفت که درآمد متخصصان ایرانی بیشتر یا کمتر از همتایان خارجی آنهاست ولی دو نکته با توجه به اطلاعات موجود قطعی است. در تمامی کشورهای پیشرفته دنیا، درآمد پزشکان جزیی از بودجه کلی سلامت کشور محسوب میشود و به این خاطر است که با شفافیت باید هر ساله اعلام شود. درحال حاضر پاشنه آشیل طرح تحول نظام سلامت در کشور افزایش نامتقارن تعرفههای پزشکی است. در شرایطی که اساسا درآمد پزشکان نامشخص است. چگونه میتوان به دنبال عدالت در سلامت بود بدون آنکه درآمد بخشهای مختلف سیستم بهداشتی - درمانی قبل از انجام اصلاحات مشخص شده باشد؟ مهمترین قدم میتواند شفافسازی درآمد تمامی گروههای شاغل در سیستم بهداشتی - درمانی ازجمله پزشکان متخصص باشد، کاری که به گفته حسن طریقتمنفرد وزیر سابق بهداشت، سازمان نظام پزشکی مایل به انجام آن نیست.
