کردستان عراق مقصد تازه صادرات گاز ایران
مذاکرات برای احداث خط لوله بسیار مثبت بوده است و آقای قاسمی در این سفر با مقامات مسوول در امور نفتی و گازی ملاقاتهای مفیدی داشته است.
جمهوری اسلامی همیشه به مردم اقلیم کردستان یاری رسانده است و آقای بارزانی نیز همواره گفتهاند که جمهوری اسلامی ایران نخستین کشوری است که بعد از ویرانگریهای داعش در این منطقه به کمک کردستان شتافته است
با سقوط صدام، کردها در اقلیم کردستان به چاههای نفتی دسترسی پیدا کردند و از همان زمان به بعد مساله صادرات نفت این منطقه به مجادلهیی با دولت مرکزی عراق تبدیل شد. ترکیه در این سالها باوجود مشکلات همیشگی خود با کردها در داخل و خارج مرزهایش، تبادلات اقتصادی را با آنها حفظ کرده و به اصلیترین سرمایهگذار حوزه انرژی در اقلیم کردستان تبدیل شد، فعالیتهای جدی ترکها در حوزه انرژی در اقلیم کردستان در نهایت به سفر نیچیروان بارزانی به ترکیه و انعقاد قرارداد برای صادرات نفت از این اقلیم به ترکیه منجر شد. اتفاقی که با واکنش منفی عراق همراه بود؛ این مساله سبب شد تا شایعاتی مبنی بر صادرات نفت از کردستان به ترکیه بدون موافقت دولت مرکزی عراق منتشر شود که مغایر با قانونی بود که کردستان را ملزم میکرد به قراردادهای نفتیاش با دولت مرکزی پایبند باشد و خارج از این چارچوب عمل نکند. درهمین اوضاع و احوال اما اخباری مبنی بر این منتشر شد که کردستان به اختلافات خود با بغداد از طریق صادرات نفت نه به ترکیه بلکه به ایران، پایان خواهد داد. اوایل اردیبهشت سالجاری ابولا اوکراین نماینده رسمی دولت اقلیم کردستان خبر داد که یک هیات بزرگ
نفتی از ایران به سرپرستی رستم قاسمی وزیر نفت پیشین ایران که اکنون مسوول تجارت بین ایران و عراق است، قراردادی را با وزیر انرژی اقلیم کردستان به امضا رسانده است. حالا و چند ماه بعد از آن روزها رستم قاسمی وزیر پیشین نفت و مسوول کنونی تجارت میان ایران و عراق بههمراه غلامرضا منوچهری آشتیانی مشاور وزیر نفت و عزیزالله رمضانی مدیر امور بینالملل شرکت ملی گاز در اقلیم کردستان به سر میبرند. پایگاههای خبری محلی کردستان اخباری را در رابطه با توافق نفتی و گازی ایران و کردستان منتشر کردهاند که در آن آمده است: «دولت کردستان درحال مذاکره برای خریداری گاز ایرانی جهت تامین تقاضای داخلی کشورش است و نفت کردستان را برای پالایش روانه مرزها کرده است.» به سراغ دکترمحمد صدیق احمد (جگر خوین) جانشین نماینده اقلیم کردستان در ایران رفتیم تا اطلاعات بیشتری درباره این خبر کسب کنیم. او در گفتوگوی تلفنی با «تعادل» در این زمینه گفت: «در سفر اخیر آقای رستمی به اربیل توافقی اصولی میان طرفین صورت گرفته است که در زمینه نفت و گاز همکاری داشته باشند.» یکی از مهمترین بخشهای این همکاری احداث خط لولهیی برای صادرات گاز از ایران به اقلیم
کردستان است. براساس گزارشی که پیش از این در این زمینه منتشر شده است، توافق ایران و کردستان بر سر خط لوله شامل احداث دو خط لوله بین منطقه کردستان عراق و مرزهای شمال غربی ایران میشود. دولت اقلیم کردستانه عراق روزانه 3 تا 4میلیون لیتر از فرآوردههای پالایشگاهی و گاز طبیعی از ایران وارد میکند و در عوض از طریق این خطوط لوله به ایران نفت صادر میکند. جانشین نماینده اقلیم کردستان ادامه میدهد: «مذاکرات برای احداث خط لوله بسیار مثبت بوده است و آقای قاسمی در این سفر با مقامات مسوول در امور نفتی و گازی ملاقاتهای مفیدی داشته است.» دکتر جگر خوین درباره روابط ایران و اقلیم کردستان معتقد است: «جمهوری اسلامی همیشه به مردم اقلیم کردستان یاری رسانده است و آقای بارزانی نیز همواره گفتهاند که جمهوری اسلامی ایران نخستین کشوری است که بعد از ویرانگریهای داعش در این منطقه به کمک کردستان شتافته است.»
یکی از مقامات محلی اقلیم کردستان روز گذشته به پایگاه خبری محلی گفته است که گاز درخواستی کردستان از ایران برای مصرف خانگی و راهاندازی تاسیسات برقی خواهد بود. وی بیان کرده است: دولت محلی کردستان همچنین از ایران میخواهد نفت کردستان را پالایش کند و آن برای مصارف داخلی به این کشور بازگرداند. صحبتها برای انجام این معامله هفته گذشته پس از ملاقات نمایندگان ایرانی از کردستان صورت گرفت.
جانشین نماینده اقلیم کردستان در ایران در ادامه به «تعادل» میگوید: «سیاست ما این است که با همسایگان روابط خوبی داشته باشیم و در راستای این سیاست کمیتههای اقتصادی مشترکی با ایران در اقلیم کردستان شکل گرفته است که قرار است با یکدیگر روابط پایدار داشته باشند.» او در تشریح حجم و میزان توافقات نفتی و گازی میگوید: «درخواستهایی از هر دو طرف در این زمینه وجود دارد، نمیتوانم آمار دقیق را بیان کنم اما درخواستها و توافقات در حجمهای بالایی صورت گرفته و محدود نیست.»
دکتر جگر خوین در پاسخ به این سوال که آیا حضور مدیر امور بینالملل شرکت ملی گاز ایران در این مذاکرات نشان میدهد که توافقات جدی شده و طرفین وارد جزییات طرح احداث خط لوله شدهاند، میگوید: «بله همین طور است، طرفین در 2 الی 3سال گذشته این طرح را از لحاظ اقتصادی بررسی کردند و وزیر منابع طبیعی اقلیم نیز درهمین راستا چند بار به ایران سفر کرده است. مطالعات احداث این خط لوله انجام شده و مسیرهای کشیدن خط لوله و همچنین میزان سرمایهگذاری طرفین در این طرح نیز مشخص شده است» او بااشاره به اینکه دلیل تاخیری که تاکنون در انجام این پروژه بوده است درگیریهای اقلیم کردستان با داعش است، اظهار میکند: «با سفر آقای قاسمی به کردستان و با سفری که هیاتی از کردستان احتمالا در آینده به تهران خواهند داشت، قاعدتا طرفین بهزودی به توافق خواهند رسید.»
تخمین درآمد نفتی اقلیم
کردستان عراق همواره در تلاش بوده است درآمدهای نفتی خود را بهگونهیی افزایش دهد. طبق گزارش خبرگزاری کرد پرس که آبان امسال در این زمینه منتشر شده است وزارت منابع طبیعی اقلیم کردستان عراق با صدور اطلاعیهیی از تلاشها برای افزایش میزان صادرات نفت نزدیک به یکمیلیون بشکه در روز تا پایان سال2015میلادی خبر داد. در اطلاعیه وزارت منابع طبیعی اقلیم کردستان آمده است: دولت اقلیم حقوق قانونی خود را برای مدیریت، تولید و فروش منابع طبیعی خود به کار میگیرد.
همچنین تصریح شده است که میزان انتقال روزانه نفتخام اقلیم کردستان به ترکیه از روزی 185هزار بشکه در آگوست به 300هزار بشکه در هفته اول نوامبر افزایش یافته است که این میزان معادل افزایش 60درصدی در طول چهارماه گذشته است. در این اطلاعیه آمده است که در پایان امسال میلادی دولت اقلیم کردستان عراق درنظر دارد صدور نفت خود را به 400هزار بشکه در روز افزایش داده و همچنین تا 3ماهه اول 2015 این میزان را به 500هزار بشکه برساند.
همچنین اشاره شده است دولت اقلیم کردستان همچنان در تلاش است تا به هدف از پیش تعیین شده خود که عبارت است از صدور روزانه یکمیلیون بشکه نفت در روز تا پایان سال2015 و آغاز2016 دست یابد.
وزارت منابع طبیعی اقلیم اعلام کرد که از آغاز سال2014میلادی، 34میلیون و500هزار بشکه نفت صادر کرده و درآمدهای حاصل از آن 2میلیارد و 870میلیون دلار است که از این میزان اقلیم 2میلیارد و100میلیون دلار را نقدی و 775میلیون دلار دیگر را نیز بهصورت پایاپای در چارچوب مبادلات فرآوردههای نفتی که عبارت است از 710هزار تن فرآوردههای نفت سفید، بنزین و گازوییل دریافت کرده است.
در این گزارش آمده است که از این میزان درآمد به 400میلیون دلار صرف هزینه حملونقل و پرداخت به تولیدکنندگان نفت شده است.
بر این اساس پول نقد خالص به دست آمده ازسوی دولت اقلیم کردستان عراق ظرف این مدت یکمیلیارد و700 میلیون دلار است. همچنین دولت اقلیم کردستان 500میلیون دلار دیگر نیز از فروشندگان بهعنوان پیشفروش دریافت کرده و قرار است نفت فروخته شده را از طریق بندر جیحان به دست خریداران برساند.
