شماره امروز: ۵۴۷

| | |

بیست و چهارم خرداد 1302، مشیرالدوله فرمان ریاست‌الوزرایی را از احمدشاه دریافت کرد.

بیست و چهارم خرداد 1302، مشیرالدوله فرمان ریاست‌الوزرایی را از احمدشاه دریافت کرد. میرزا حسن خان مشیرالدوله که بعد از ممنوعیت استفاده از القاب و عناوین دوران قاجاریه از طرف رضا شاه نام‌خانوادگی پیرنیا را برای خود انتخاب کرد، از نخست‌وزیران معروف دوران مشروطه است که چهار بار به عنوان نخست‌وزیر انتخاب شده و با اینکه مجموع چهار دوره نخست‌وزیری او بیش از پانزده ماه نبوده در مقاطع حساسی زمام امور کشور را در دست داشته است. میرزا حسن خان مشیرالدوله پسر میرزا نصرالله خان مشیرالدوله اولین نخست‌وزیر مشروطیت است. بعد از اعلام مشروطیت میرزا حسن‌خان مشیرالملک که بعد از مرگ پدر درسال 1286 شمسی وارث لقب مشیرالدوله شد در اسفند ماه سال 1293 شمسی برای اولین‌بار با رای تمایل مجلس به سمت رییس‌الوزرا انتخاب شد. مهم‌ترین کار مشیرالدوله در اولین دوره نخست‌وزیری مذاکره با دولتین روس و انگلیس برای تخلیه ایران از قوای اشغالی آنها و لغو اختیارات فوق‌العاده مسیو مرنار بلژیکی رییس کل گمرک ایران بود. او دومین بار پس از بازگشت احمدشاه از سفر اروپا در بهار سال 1299 شمسی، به دنبال جنجال بر سر قرارداد 1919 ایران و انگلیس و استعفای وثوق‌الدوله، به نخست‌وزیری منصوب شد.. هنگامی که مشیرالدوله برای دومین بار به نخست‌وزیری منصوب شد انتخابات دوره چهارم مجلس شورای ملی در جریان بود و اولین تدبیر او برای اینکه دولت را از قید تعهدات ناشی از قرارداد1919 رها سازد موکول ساختن اجرای این قرارداد به نظر مجلس آینده بود. مشیرالدوله برای سومین بار، یازده ماه پس از کودتای 1299 با رای تمایل اکثریت قریب به اتفاق نمایندگان مجلس، به نخست‌وزیری منصوب شد. در کابینه جدید مشیرالدوله که روز سوم بهمن 1300 شمسی به مجلس معرفی شد، سردار سپه (رضاخان) وزیر جنگ، بود. احمدشاه بعد از رای اعتماد مجلس به دولت مشیرالدوله عازم اروپا شد و میدان برای ترکتازی سردار سپه مهیا شد. مداخلات سردار سپه در کار دولت منجر به استعفای مشیرالدوله از مقام نخست‌وزیری شد، ولی احمدشاه در پاسخ استعفای تلگرافی مشیرالدوله مصرانه از او خواست از استعفا منصرف شده به کار خود ادامه دهد. مشیرالدوله پس از دریافت تلگراف شاه از استعفا منصرف شد ولی در مقابل تحریکات سردار سپه دوام نیاورد و بعد از چهار ماه و نیم زمامداری از کار کناره‌گیری کرد. مشیرالدوله برای چهارمین و آخرین بار روز بیست و چهارم خرداد سال 1302 با رای تمایل مجلس و فرمان احمدشاه به نخست‌وزیری رسید و بار دیگر به ناچار رضاخان سردار سپه را به وزارت جنگ خود برگزید. در این دوره احمدشاه برای بار سوم به فکر مسافرت به اروپا افتاد و تلاش مشیرالدوله برای انصراف شاه از مسافرت در این موقعیت حساس به جایی نرسید. مشیرالدوله که خود را حریف سردارسپه نمی‌دید تصمیم گرفت از دولت کنار برود. 

 

اخبار مرتبط

ارسال نظر

نظر کاربران