شماره امروز: ۵۴۷

| | |

صادرات در میان کشورهای صادر‌کننده نفت رقم بالایی نیست. مگر اینکه ایران بتواند صادرات نفت خود را به محدوده سابق بازگرداند و حداقل 3 تا 4 میلیون بشکه نفت در روز صادر کند. در حال حاضر عراق در حال تولید این میزان نفت است و

محمود جام‌ساز

صادرات در میان کشورهای صادر‌کننده نفت رقم بالایی نیست. مگر اینکه ایران بتواند صادرات نفت خود را به محدوده سابق بازگرداند و حداقل 3 تا 4 میلیون بشکه نفت در روز صادر کند. در حال حاضر عراق در حال تولید این میزان نفت است و ایران در سال‌های قبل از انقلاب حتی تا 6 میلیون بشکه نفت نیز صادرات داشته است. مساله مهم برای نفت ایران آن است که در حال حاضر در شرایط تحریم نفتی قرار دارد. این تحریم نفتی برداشته نمی‌شود مگر اینکه یک توافق جدی میان ایران و 1+5 انجام شود. آنچه مورد نظر ایران است بازگشتن کشورهای 1+5 به برجام است. برجامی که سال 2015 عملیاتی شد و تحریم‌ها بر اساس قطعنانه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل برداشته شد. ایران اعلام کرده بعد از بازگشت طرف‌های مقابل به برجام ایران هم روند کاهش تعهدات خود را متوقف خواهد کرد و به تعهدات برجامی خود بازمی‌گردد. تحقق این روند در حال حاضر بسیار دشوار به نظر می‌رسد، چرا که شرایط کلی ایران، منطقه، امریکا و... بسیار تغییر کرده است. به عبارت روشن‌تر در حال حاضر یک ائتلاف نانوشته علیه ایران با محوریت عبری - عربی برقرار شده و این محور تلاش زایدالوصفی را برای سنگ‌اندازی در مذاکرات ترتیب می‌دهند. محدودیت ورود دلار به کشور باعث شده تا بخشی از اقتدار اقتصادی ایران دچار آسیب شود و عبور از این چالش‌های نیازمند به کارگیری دیپلماسی فعال در منطقه است. در کنار این موارد نحوه بازیگری و مخالفت‌خوانی‌های مجلس با برجام باعث شده تا غرب با نوعی ابهام موضوع مذاکره و گفت‌وگو با ایران را پیگیری کند. تصویب سریع طرح اقدام راهبردی و تصویب تولید اورانیوم 20 درصدی باعث شده تا روند رایزنی‌ها و دیپلماسی ایران در خصوص برجام با دشواری‌های فراوانی روبه‌رو شود. در واقع حل این ابهامات نیازمند به کارگیری نوع خاصی از دیپلماسی خلاقانه و نوین است که ایران بتواند به صورت گام به گام و تدریجی مسائل پیش روی برجام را از میان بردارد. در کنار این موارد نمی‌توان نقش کاسبان و دلالان تحریم در کشور را فراموش کرد. جریاناتی که از دور زدن تحریم‌ها و تداوم تحریم‌ها سودهای کلانی به جیب زده‌اند و به مثلث قدرت، ثروت و اطلاعات متصل هستند. بخشی از گروه‌های تندرو در کشور با این گروه‌ها در ارتباط هستند و این مثلث با نفوذ در مقابل منافع ملی کشور که پایان تحریم‌ها و عادی شدن شرایط است ایستادگی می‌کنند. اگر ایران نتواند، سرنوشت نهاییCFT  و پالرمو را که در مجمع تشخیص در حال بررسی است تعیین تکلیف کند و به دولت ابلاغ کند، اقتصاد ایران همچنان در لیست سیاه FATF باقی خواهد ماند. تنها دو کشور ایران و کره شمالی در لیست سیاه قرار دارند. معنای قرار گرفتن در این لیست سیاه آن است که هیچ بانکی در دنیا حاضر به مبادله و معامله با ایران نخواهد بود و هر نوع نقل و انتقالات بانکی با ایران مسدود خواهد شد. در گذشته و در زمان ترامپ، برخی بانک‌های اروپایی که به هر روشی ارتباطی با ایران داشتند، با جرایمی مجموعا 17تا 18میلیارد دلاری روبه‌رو شدند. جرایمی که باعث می‌شود هیچ بانکی در دنیا جرات تبادل مالی و نقل و انتقال بانکی با ایران را نداشته باشد. با این توضیحات در حال حاضر مهم‌ترین مساله حل مشکل برجام برای فروش نفت و بعد از آن حل مشکل FATF برای تبادلات بانکی است. تا این موضوعات حل نشود، ایران وزنی در بازار نفت جهانی و اوپک پلاس نخواهد داشت. به هر حال کشورهایی در این مجامع دارای نفوذ هستند که بتوانند حجم بالایی نفت بفروشند و در فضای روابط بین‌الملل دارای جایگاهی باشند. بنابراین قبل از هر اقدامی باید ابتدا زمینه گفت‌وگو با کشورهای 1+5 فراهم شود و پس از آن تلاش برای FATF در دستور کار قرار بگیرد تا ایران بتواند به بازسازی وجهه خود در بازار نفت بپردازد.

 

 

اخبار مرتبط

ارسال نظر

نظر کاربران