شماره امروز: ۵۴۷

«تعادل» درگفت‌وگو با کارشناس اقتصادی تاثیر انتخابات بر بازارسرمایه را بررسی می‌کند

| | |

فضای مه‌آلود در بازار سرمایه همچنان ادامه دارد. در اولین روز خردادماه شاخص کل بورس تهران به میزان 4/2 درصد افت کرد

گروه بازار سرمایه|

فضای مه‌آلود در بازار سرمایه همچنان ادامه دارد. در اولین روز خردادماه شاخص کل بورس تهران به میزان 4/2 درصد افت کرد و دومین روز کاری این ماه نیز 8/1 درصد افت کرد. باوجود مصوبات متعدد و اظهارنظرهای مسوولان در خصوص بورس، این بازار همچنان روند نزولی را طی می‌کند و حتی حمایت‌های گذشته خود را شکسته و به پایین‌ترین حد ممکن رسیده است. سازمان بورس معتقد است؛ بازار سرمایه، قربانی سیاست نادرست پولی و نقدینگی شده است.

با این وضعیت پیش‌آمده گویا قرار نیست روند اصلاحی و نزولی بورس متوقف شود. بسیاری از کارشناسان بازار سهام بر این نظرند که در روزهای باقی‌مانده به انتخابات ریاست‌جمهوری، روند نزولی بازار بیش از گذشته تقویت می‌شود و بنا بر احتمالات تا پایان انتخابات ریاست‌جمهوری سرخ‌پوشی بورس بیش از گذشته خواهد شد. روند نزولی بازار سرمایه از مردادماه سال گذشته آغازشده و تاکنون تقریباً بیش از 9 ماه زمان برده است و اغلب فعالین بورسی بر این نظرند که اگر دامنه نوسان و مصوبات روزانه در بازار وجود نداشت بازار کمتر از یک ماه تمامی ریزش‌های خود را انجام می‌داد و اکنون به نقطه رشد و جبران رسیده بود.

«تعادل» طی ماه‌های اخیر در گفت‌وگو با کارشناسان اقتصادی بر قربانی شدن برای سیاست‌های پولی تأکید کرده اما مسوولان اقتصادی کشور این موضوع را تکذیب می‌کردند اما نکته مهم اینجاست که هفته گذشته همتی، رییس‌کل بانک مرکزی که نامزد سیزدهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری شده، درنهایت به‌صورت تلویحی قربانی شدن بازار سرمایه برای سیاست‌های پولی را پذیرفت و در کمال تعجب و برخلاف 9 ماهه اخیر از در دوستی با فعالین بازار سهام وارد شد. البته این موضوع را به‌صورت تلویحی پذیرفت و دراین‌بین تأکید کرد: علت کاهش نرخ بهره کاهش تقاضا برای پول بوده و علت کاهش تقاضا برای پول هم وقوع کرونا بوده است. ولی به نظر می‌رسد که این موضوع تنها عدم پذیرش مسوولیت است و بر اساس آمارهای منتشرشده عامل اصلی کاهش نرخ سود، تلاش سیاست‌گذار برای تأمین کسری بودجه دولت بوده که در تنگنای شدید مالی بوده و به تأمین 52 هزار میلیارد تومان نقدینگی از طریق بازار سهام به دست‌آمده است. البته طی روزهای گذشته چندی از مسوولان به‌نوعی در صحبت‌های خود این موضوع را تاییدکرده‌اند و در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری عامل اصلی نزول بورس را سیاست‌های نادرست پولی و نقدینگی دانسته‌اند. البته نباید فراموش کرد که در آستانه انتخابات همه به فکر حل مشکل هستند و دلایل و عوامل مشکلات را نیز مطرح می‌کنند اما؛ پس از گذر از انتخابات ریاست‌جمهوری و جای‌گیری رییس دولت جدید مشکلات و دلایل آن از یاد می‌رود و تنها مردم می‌مانند با مشکل‌های بیش از گذشته خود.

به‌طور وضعیت بازار تغییر کرده و بی‌توجهی مسوولان بورسی باعث شده خط حمایت بعد از ماه‌ها شکسته شود و این موضوع را می‌توان یک مشکل اساسی برای بورس دانست. حال به‌جز این موضوع بازار سرمایه دیگر نسبت به اخبار سیاسی- اقتصادی بی‌تفاوت شده است و تنها روند انتخابات ریاست‌جمهوری را دنبال می‌کند که البته این انتخابات با توجه به کاندیداهای ثبت‌نام‌شده حواشی زیادی در فضای مجازی برای انتخابات ریاست‌جمهوری وجود دارد و بنا بر گفته کارشناسان اقتصادی، مناظره‌های انتخابی، تأثیر بسیار زیادی بر روی بورس خواهد داشت و انتظار مناظرات جنجالی می‌رود. البته این موضوع در حالی رخ می‌دهد که اوضاع تحولات بین‌المللی که شامل مذاکرات هسته‌ای و وین می‌شودبر اساس اظهارات مقامات اخبار موجود تا حد قابل‌توجهی امیدوارکننده است اما؛ هیچ واکنشی (واکنش مثبت یا منفی) در معاملات سهامداران بازار مشاهده نمی‌شود. به نظر می‌رسد که یکی از دلایل مهم بروز این بی‌تفاوتی پیش‌خور شدن تحولات احتمالی در قیمت ‌ارزخصوصاً دلار باشد. ازآنجاکه کلیه تحولات در بازار سهام به‌طور مستقیم و غیرمستقیم با قیمت دلار هم سو می‌شود، طبیعی است که بی‌تفاوتی فعالان بازار سهام به اخبار یادشده ناشی از ثبات انتظارات در خصوص قیمت دلار در ماه‌های پیش رو باشد. با توجه به آنکه افت قیمت دلار به عنوان موثرترین ارز بر انتظارات تورمی جامعه ایران با پایین رفتن از محدوده ۲۱ هزار تومان نتوانست در این سطح پایدار شود و پس از اندکی نوسان به محدوده کانال ۲۳ هزار تومان بازگشت، بنابراین طبیعی است که با تعمیق این ذهنیت که حکمرانی اقتصادی دولت دلار ارزان‌تر از محدوده ۲۲ تا ۲۳ هزار تومان را قبول نخواهد کرد، مردم نیز نسبت به تحولات سیاسی و برجامی بی‌تفاوت شوند. چراکه حداقل تا قبل از مشخص شدن نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری این مهم‌ترین خبر موثر بر آینده اقتصاد ایران است. همان‌گونه که در گزارش‌های پیشین گفته شد انتخابات می‌تواند یک تأثیر مخرب روی بازار سرمایه بگذارد و بخش عمده‌ای از این تأثیردرگرومنظره‌های انتخاباتی است و شواهد (بررسی رزومه و صحبت‌های کاندیداهای ریاست‌جمهوری) خبر از مناظرات سختی می‌دهد که می‌تواند بر روی بورس تأثیر مستقیم بگذارد.

  چرا بازار به خبرهای مثبت واکنش 

نشان نمی‌دهد؟

رضا محمدی، کارشناس بازار سرمایه در گفت‌وگو با «تعادل» می‌گوید: بازار سرمایه فصل بهار را در حالی قرار است طی کند که ما در این فصل انتخابات ریاست‌جمهوری دوازدهم را پیش‌رو داریم و همین مساله تأثیر زیادی در روند بازار خواهد داشت.زمانی بورس ما بازار مهمی نبود که گروه‌های سیاسی بخواهند برای انتخابات کاری برایش انجام دهند ولی درحال حاضر بازار مهمی شده و نگاه بسیاری از مردم شاید به روند این بازار باشد. سقوط بورس می‌تواند نارضایتی گسترده‌ای ایجاد کند. محمدی در همین حال می‌گوید که چندان خوش‌بین نیست که بازار در این مدت سه‌ماهه تا انتخابات ریاست‌جمهوری رشدی داشته باشد. رقبای دولت در انتخابات سعی بر این دارند که بازار ریزش داشته باشد. شاید بهتر است اینگونه بگوییم که برداشت آنها این است که اگر بازار منفی باشد ازلحاظ سیاسی به نفع آنان خواهد بود و آنان دست بالا را در انتخابات خواهند داشت.

 این کارشناس بازار سرمایه در پاسخ به این سوال که سهام کدام صنایع در این مدت می‌تواند اوضاع بهتری نسبت به صنایع دیگر داشته باشند می‌گوید: اولا سهم به سهم فرق می‌کند. ممکن است برخی صنایع به دلیل اتفاقات اقتصادی که در آینده می‌افتد فرصت‌های عالی برای سرمایه‌گذاری در اختیار سهامداران قرار دهند.او در ادامه به موضوع مذاکرات برجامی و احتمال ازسرگیری توافق هسته‌ای اشاره می‌کند و می‌گوید: برداشت من این است که مذاکرات خیلی سریع جواب ندهد و احتمالاً در این مدت یک رشد قیمت ارز داشته باشیم بنابراین به نظر می‌رسد گروه صادراتی موردتوجه قرار گیرند و برای سرمایه‌گذاری جذاب شوند.

محمدی در ادامه با اشاره عدم واکنش سهامداران نسبت به اخبار مثبت می‌گوید: خبر‌های مثبت زیادی در بازار سرمایه به گوش می‌رسد و این اخبار ازنظرحرفه‌ای‌ها مثبت است و مردم عادی و سهامداران خرد نگاه متفاوتی به آن دارند.برای نمونه؛ گاهی اوقات شرکت‌ها سود زیادیرابین سهامداران خود تقسیم می‌کنند و این خبر خوبی است، ولی برداشت سهامداران از این سود زیاد این است که، این شرکت‌ها دیگر فرصت سرمایه‌گذاری مجدد را ندارند، ظاهر خبر مثبت است، اما سهامدار به دلیل بی‌اعتمادی از این خبر برداشت منفی داشته باشد. بازار در شرایطی است که هر نوع حمایت دولتی در ظاهر حمایت است، اما در باطن برداشت کسانی که سهامدار این بازار هستند، به‌صورت دیگری است، خود مسوولان هم به این نتیجه رسیده‌اند که بازار به‌صورت درونی و ذاتی دیگر قدرت ندارد خود را احیا کند، پس دولت باید به بازار کمک کند.

کارشناس بازار سرمایه توضیح می‌دهد: این حمایت‌ها و سیگنال‌هایی که به بازار داده می‌شود، خوبی نیست و سهامداران تصور می‌کنند که اگر بازار می‌توانست خودش را حفظ کند لازم نبود وزیر اقتصاد، رییس‌کل بانک مرکزی یا سران قوا برای آن جلسه برگزار کنند، به عنوان‌مثال اگر قبل از مرداد سال ۹۹ از بازار حمایت می‌شد به دلیل اینکه خود بازار روند صعودی داشت مردم هم تشویق به خرید سهام می‌شدند اما درروند فعلی که بازار منفی است این حمایت‌ها جنبه مثبتی ندارد.حمایت از بازار سرمایه کار درست و بجایی است در درست بودن این حمایت شکی نداریم، اما بهتر است برای این حمایت‌ها تبلیغاتی صورت نگیرد و مکرر بیان نشود، چون خود این امر به سهام‌داران القا می‌کند که بازار سرمایه در حال ریزش است.

محمدی اضافه می‌کند: به نظر می‌رسد افت بازار سرمایه بیشتر از اینکه اشتباه سیاست‌گذاری باشد، اشتباه تبلیغاتی است و خود این تبلیغات بیشتر مشکلات بازار سرمایه را به رخ می‌کشد، بهتر است حمایت صورت بگیرد، اما اسمی از آن برده نشود و فقط شاهد نتایج خوب حمایت‌ها باشیم.یک تصور در عموم ایجادشده که منفی بودن بازار به دلیل شکل‌گیری توافقات است و همین امر باعث بی‌اعتمادی واثر منفی روی بازار شده است و هر چه بی‌اعتمادی در بازار افزایش پیدا کند، وضعیت بدتر خواهد شد. یکی دیگراز کارشناسان بازار سرمایه در خصوص تأثیر انتخابات بر روی بازار سرمایه‌می‌گوید: مهم‌ترین ابهام داخلی هم‌اکنون انتخابات ریاست‌جمهوری و مهم‌ترین ابهام خارجی مذاکرات وین است. در حوزه سیاست خارجی به دلیل وجود امیدواری‌های نسبی در زمینه گشایش‌های سیاسی می‌توان انتظار داشت که در کوتاه‌مدت شاهد رشد قیمت ارز نباشیم و شوک‌های تورمی به بازار تحمیل نشود. هرچند کاندیداها برنامه‌های اقتصادی متنوعی دارند، اما هنوز هیچ‌یک از کاندیداها برنامه خاصی را مطرح نکرده است؛ بنابراین بازار نسبت به برنامه اقتصادی کاندیداها ناآگاه است. به گفته او رییس‌جمهوری جدید باید برنامه‌های خود را در مورد چاپ پول، افزایش نقدینگی و سود بانکی به‌صورت شفاف اعلام کند تا بازار بتواند بر اساس برنامه‌های‌ارایه‌شده تصمیم‌گیری کند. بازار سرمایه از متغیرهای اسمی بیرونی مثل نرخ ارز، نرخ تورم و قیمت‌های جهانی تأثیر می‌پذیرد و به نظر می‌رسد تداوم نزول بازار سهام به سبب ابهام بر سر احیای برجام باشد. به گفته او با احیای برجام، ریسک سیستماتیک کاهش‌یافته و کل صنایع از این اتفاق تأثیر می‌پذیرند.از سوی دیگر سهام شرکت‌هایی که پتانسیل فروش بیشتر و مشارکت با سرمایه‌گذاران خارجی را دارد، از احیای برجام به‌شدت منتفع خواهد شد. علاوه بر ابهام برجام، ابهام در مورد دولت بعدی هم بر سر بازار سرمایه سایه افکنده و مشخص نیست دولت بعدی چه سیاستی در روابط خارجی خود خواهد داشت. به نظر می‌رسد این ابهامات تا زمان تعیین تکلیف نتیجه انتخابات ادامه خواهد داشت.

  گرداب سقوط

شاخص کل در بازار بورس روزیکشنبه، دوم خردادماه ۲۰ هزار و ۴۲۱ واحد افت داشت که درنهایت این شاخص به رقم یک‌میلیون و ۱۰۷ هزار واحد رسید. برپایه معاملات این روز بیش از سه میلیارد و ۸۹۷ میلیون سهم، حق تقدم و اوراق بهادار به ارزش ۳۰ هزار و ۹۳میلیارد ریال دادوستد شد. همچنین شاخص کل (هم‌وزن) با سه هزار و ۹۵۳ واحد کاهش به ۳۸۸ هزار و ۲۰۱ واحد و شاخص قیمت (هم‌وزن) با ۲ هزار و ۵۵۶ واحد افت به ۲۵۱ هزار و ۷۶ واحد رسید. شاخص بازار اول ۱۵ هزار و ۶۷۱ واحد و شاخص بازار دوم ۳۸ هزار و ۷۹۳ واحد کاهش داشتند. حقوقی‌ها در این روز حدود ۶۳۰ میلیارد تومان وارد بازار سهام کردند. ارزش کل معاملات خرد هزار و ۸۹۰ میلیارد تومان بود، اشخاص حقوقی ۴۵ درصدیعنی ۸۵۰ میلیارد تومان سهام خریدند و مازاد خریدشان ۳۴ درصد از کل معاملات شد.

بیشترین تزریق پول حقوقی به بازار سرمایه در سه گروه «فرآورده‌های نفتی»، «بانک‌ها و موسسات اعتباری» و «محصولات شیمیایی» رقم خورد درحالی که برآیند معاملات گروه‌های «ماشین‌آلات و دستگاه‌های برقی» و «پیمانکاری صنعتی» به نفع حقیقی‌ها تمام شد.سه نماد «شپنا»، «شبندر» و «وملل» لقب بیشترین افزایش سهام حقوقی را به خود اختصاص دادند، توجه حقیقی‌ها نیز بیشتر به «سفارس»، «فباهنرح» و «سشرق» معطوف بود.

علاوه بر این در بین همه نمادها، پتروشیمی شازند با نماد «شاراک» با ۱۱۰ واحد، سیمان فارس و خوزستان با نماد«سفارس» با ۵۴ واحد، پتروشیمی بوعلی‌سینابا نماد«بوعلی» با ۳۹ واحد، سرمایه‌گذاری توسعه صنایع سیمان با نماد«سیدکو» با ۳۵ واحد، لیزینگ رایان سایپابا نماد«ولساپا» با ۲۰ واحد و فولاد امیرکبیر کاشان با نماد«فجر» با ۱۹ واحد تاثیر مثبت بر شاخص بورس داشتند.در مقابل، صنایع پتروشیمی خلیج‌فارس با نماد«فارس» با ۲ هزار و ۷۹۷ واحد، ملی صنایع مس ایران با نماد«فملی» با ۲ هزار و ۴۹ واحد، بانک پاسارگاد با نماد«وپاسار» با یک‌هزار و ۲۰۶ واحد، شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی با نماد«شستا» با یک‌هزار و ۲۰۶واحد، پالایش نفت اصفهان با نماد«شپنا» با ۸۷۳ واحد، پالایش نفت بندرعباس با نماد«شبندر» با ۷۰۹ واحد، پالایش نفت تهران با نماد«شتران» با ۶۳۷ واحد، بانک تجارت با نماد«وتجارت» با ۵۹۳ واحد، ایران‌خودرو با نماد«خودرو» با ۵۶۵ واحد و نفت و گاز پتروشیمی تامین با نماد«تاپیکو«با ۵۲۹ واحد، تاثیر منفی بر شاخص بورس داشتند. بر پایه این گزارش، در دومین روز خردادماه نماد ملی صنایع مس ایران با نماد«فملی»، ایران‌خودرو با نماد«خودرو»، پالایش نفت اصفهان با نماد«شپنا»، شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی با نماد«شستا»، سایپا با نماد«خساپا»، لیزینگ پارسیان با نماد «ولپارس» و پالایش نفت تهران با نماد«شتران» در گروه نمادهای رتراکنش قرار داشتند.گروه فرآورده‌های نفتی هم در معاملات امروز صدرنشین برترین گروه‌های صنعت شد و در این گروه ۲۶۶ میلیون و ۵۱۸ هزار برگه سهم به ارزش ۲ هزار و ۷۸۰ میلیارد ریال دادوستد شد.

  آخرین وضعیت شاخص فرابورس

در روز یکشنبه شاخص فرابورس نیز بیش از ۱۷۲ واحد کاهش داشت و بر روی کانال ۱۷ هزار و ۵۰۳ واحد ثابت ماند.همچنین در این بازار یک میلیارد و ۱۰۸ هزار برگه سهم به ارزش ۲۶ هزار و ۳۹۵میلیارد ریال دادوستد شد. در دومین روزکاری هفته پتروشیمی تندگویان با نماد «شگویا»، سیمان ساوه با نماد«ساوه»، نفت ایرانول با نماد «شرانل»، سرمایه‌گذاری سبحان با نماد«وسبحان» و تولید و توسعه سرب و روی ایرانیان با نماد «فتوسا» تاثیر مثبت بر شاخص این بازار داشتند. در مقابل پلیمر آریا ساسول با نماد«آریا»، فولاد هرمزگان جنوب با نماد «هرمز»، بیمه پاسارگاد با نماد«بپاس»، شرکت سرمایه‌گذاری صبا تامین با نماد«صبا»، سهامی ذوب‌آهن اصفهان با نماد«ذوب»، گروه توسعه مالی مهر آیندگان با نماد«ومهان»، ‌پتروشیمی زاگرس با نماد«زاگرس»، توکا رنگ فولاد سپاهان با نماد «شتوکا» و سنگ آهن گهرزمین با نماد«کگهر» تاثیر منفی بر شاخص فرابورس داشتند. در دومین روز خردادماه افزایش سهام حقیقی‌ها در ۱۰ نماد و افزایش سهام حقوقی‌ها در ۱۲۰ نماد به بیش از یک میلیارد تومان رسید که جمع تغییر مالکیت دسته اول ۳۰ میلیارد تومان و تغییر مالکیت دسته دوم ۶۳۰ میلیارد تومان بود.آخرین قیمت ۲۰ نماد حداقل سه درصد نسبت به قیمت روز قبل آنها افزایشیافته و ۴۱۳ نماد با کاهش بیش از سه درصدی قیمت همراه بوده‌اند. در پایان معاملات روز گذشته بازار سهام، ارزش سهام عدالت درمقایسه با روز گذشته، ۲.۶ درصد کاهش یافت و ارزش سبد ۵۳۲ هزار تومانی و یک میلیون تومانی سهام عدالت به ترتیب به ۱۰ میلیون و ۲۱۳ هزار تومان و ۱۹ میلیون و ۲۳۹ هزار تومان رسید.با احتساب این موضوع، ارزش ۶۰ درصد قابل فروش سبد ۵۳۲ هزار تومانی سهام عدالت به ۶ میلیون و ۱۲۷ هزار تومان رسیده است.


برش

میزان نقدینگی در بورس به پایین‌ترین حدممکن  رسیده است و در اولین روز خردادماه شاهد شکست خط حمایتی شاخص کل بورس  بودیم  .در این میان بسیاری از فعالین بازار سرمایه علت این شکست و کمبود نقدینگی را دخالت‌های مکرر و فرافکنی مسوولین در خصوص نقش متغیرهای پولی می‌دانند .همچنین با انتخابات ریاست جمهوری پیش‌رو می‌تواند وضعیت بورس را  وخیم‌تر از گذشته کند.

 

اخبار مرتبط

ارسال نظر

نظر کاربران